Ξεκίνησε ως το μεγάλο αεροπορικό όνειρο της Βόρειας Ελλάδας, αξιοποιώντας το ισχυρό τουριστικό δίκτυο που έφερνε χιλιάδες ταξιδιώτες από την Ανατολική Ευρώπη. Σήμερα, η Ellinair φτάνει στο τέλος μιας διαδρομής που άρχισε με υψηλές προσδοκίες και καταλήγει στην πτώχευση, στην εκκαθάριση και στη σφράγιση της περιουσίας της.
Οι πρώτες ρωγμές στο οικοδόμημα της Ellinair είχαν εμφανιστεί εδώ και χρόνια με το ξέσπασμα του κορονοϊού. Οι οικονομικές πιέσεις, τα καθηλωμένα αεροσκάφη και οι αποτυχημένες προσπάθειες επανεκκίνησης απομάκρυναν σταδιακά την εταιρεία από την επιστροφή στους αιθέρες. Η παρατεταμένη αναμονή έδωσε τελικά τη θέση της στον οριστικό επίλογο ενός εγχειρήματος που φιλοδοξούσε να αλλάξει τον αεροπορικό χάρτη της Βόρειας Ελλάδας.
Η διαδρομή ξεκίνησε στις 19 Φεβρουαρίου 2014, όταν η πρώτη πτήση της εταιρείας του ομίλου Μουζενίδη προσγειώθηκε στη Θεσσαλονίκη από το Κίεβο, μεταφέροντας τουρίστες από την Ουκρανία. Στην πίστα του αεροδρομίου, τα στελέχη του ομίλου υποδέχθηκαν τους επιβάτες προσφέροντας από ένα κόκκινο τριαντάφυλλο.
Η εικόνα συμβόλιζε μια νέα αρχή: έναν αερομεταφορέα με έδρα τη Θεσσαλονίκη, στηριγμένο στο ανεπτυγμένο δίκτυο ταξιδιωτικών γραφείων του ομίλου στη Ρωσία, στην Ουκρανία και στην Ανατολική Ευρώπη. Η Ellinair εξελίχθηκε στον αεροπορικό βραχίονα του Mouzenidis Travel, άνοιξε δρομολόγια εσωτερικού και εξωτερικού και διεύρυνε την παρουσία της πέρα από τη Θεσσαλονίκη. Το 2018 ξεπέρασε το ένα εκατομμύριο επιβάτες, επιβεβαιώνοντας, εκείνη την περίοδο, τη δυναμική του εγχειρήματος.
Η ανοδική πορεία διακόπηκε βίαια τον Μάρτιο του 2020. Η πανδημία έκλεισε τα σύνορα, καθήλωσε τις αερομεταφορές και οδήγησε την Ellinair σε αναστολή του πτητικού της έργου. Η εταιρεία, της οποίας το μοντέλο βασιζόταν σε μεγάλο βαθμό στις τουριστικές ροές από τη Ρωσία, την Ουκρανία και τις υπόλοιπες αγορές της Ανατολικής Ευρώπης, δεν κατάφερε έκτοτε να επιστρέψει σε κανονική δραστηριότητα.
Ο θάνατος του ιδρυτή του ομίλου, Μπόρις Μουζενίδη, τον Μάρτιο του 2021 αποτέλεσε ένα ακόμη καίριο πλήγμα. Το επιχειρηματικό σχήμα έχασε τον άνθρωπο που είχε συνδέσει τις δραστηριότητές του σε μια ενιαία τουριστική αλυσίδα, από την οργάνωση του ταξιδιού και τη μεταφορά έως τη φιλοξενία.
Έναν χρόνο αργότερα, η ρωσική εισβολή στην Ουκρανία απομάκρυνε ακόμη περισσότερο το ενδεχόμενο επανεκκίνησης. Ο πόλεμος δεν προκάλεσε την αρχική καθήλωση, καθώς η Ellinair είχε σταματήσει να πετά από το 2020, ανέτρεψε όμως τις συνδέσεις με δύο από τις σημαντικότερες αγορές της. Το κλείσιμο του ουκρανικού εναέριου χώρου και οι περιορισμοί στις σχέσεις με τη Ρωσία περιόρισαν ακόμη περισσότερο τις προοπτικές επιστροφής.
Επί χρόνια, η εταιρεία παρέμενε σε μια ιδιότυπη αναμονή. Δεν πετούσε, αλλά ο επίλογός της δεν είχε ακόμη γραφτεί. Κατά διαστήματα εξετάστηκαν σχέδια μίσθωσης αεροσκάφους και επαναφοράς προσωπικού, χωρίς αποτέλεσμα. Οι συσσωρευμένες ζημιές, οι απαιτήσεις εργαζομένων και πιστωτών και η έλλειψη της αναγκαίας ρευστότητας αποδείχθηκαν ανυπέρβλητα εμπόδια.
Η Ellinair βρίσκεται πλέον επισήμως σε πτώχευση, με τη διαδικασία να περνά στο στάδιο της εκκαθάρισης. Ο σύνδικος αναλαμβάνει να καταγράψει την περιουσία της, να εξετάσει τις απαιτήσεις των πιστωτών και, εφόσον υπάρχουν διαθέσιμα στοιχεία, να προχωρήσει στην εκποίησή τους. Έτσι κλείνει οριστικά ο κύκλος μιας εταιρείας που ξεκίνησε με φιλοδοξίες απογείωσης και κατέληξε σε πολυετή καθήλωση.
Η αλυσίδα των λουκέτων
Η Ellinair, πάντως, δεν ήταν η μόνη που βγήκε από τον ελληνικό αεροπορικό χάρτη. Από το 2019 και μετά, ακόμη τρεις μικρές ελληνικές εταιρείες εγκατέλειψαν την αγορά, ακολουθώντας διαφορετικές διαδρομές, με κοινό όμως υπόβαθρο.
Η Astra Airlines, με έδρα επίσης τη Θεσσαλονίκη και ισχυρή παρουσία στις περιφερειακές και επιδοτούμενες γραμμές, άρχισε να ακυρώνει πτήσεις το φθινόπωρο του 2019, αναζητώντας επειγόντως κεφάλαια. Τον Νοέμβριο ανεστάλη η δυνατότητα έκδοσης εισιτηρίων της μέσω του συστήματος της IATA, ενώ οι συνολικές υποχρεώσεις της ξεπερνούσαν τα 16 εκατ. ευρώ. Οι προσπάθειες προσέλκυσης επενδυτή ή αναδιάρθρωσης δεν απέδωσαν και η προσωρινή καθήλωση εξελίχθηκε σε οριστική παύση λειτουργίας.
Διαφορετικό επιχειρηματικό μοντέλο ακολουθούσε η Orange2fly, η οποία δραστηριοποιούνταν κυρίως στις ναυλωμένες πτήσεις και στη μίσθωση αεροσκαφών με πλήρωμα σε άλλους αερομεταφορείς. Το 2019 είχε μεταφέρει περίπου 250.000 επιβάτες και απασχολούσε σχεδόν 200 εργαζομένους. Η πανδημία, όμως, εξαφάνισε μεγάλο μέρος της ζήτησης, ενώ η εταιρεία δεν κατάφερε να εξασφαλίσει τη χρηματοδότηση που απαιτούνταν για την επιβίωσή της. Τον Σεπτέμβριο του 2021 κατέθεσε αίτηση πτώχευσης.
Στην ίδια αλυσίδα προστέθηκε αργότερα και η Olympus Airways, με δραστηριότητα σε επιβατικές και εμπορευματικές πτήσεις τσάρτερ, καθώς και σε συμφωνίες μίσθωσης αεροσκαφών. Κατά την πανδημία επιχείρησε να στραφεί περισσότερο στις εμπορευματικές μεταφορές, χωρίς όμως να ανατρέψει την πορεία της. Το υψηλό λειτουργικό κόστος και οι διαφορές με εκμισθωτές αεροσκαφών επιβάρυναν περαιτέρω τη θέση της. Το 2024 διέκοψε τις πτήσεις της και οδηγήθηκε σε πτώχευση.
Πηγή: capital.gr







